Kayıtlar

Machiavelli'nin Prens'i günümüze ışık tutuyor

Machiavelli'nin Prens’i günümüze ışık tutuyor Eser birçok tartışmayı birlikte getirdiği gibi bazı yanlış anlamalara da yol açmıştır. Prensin gerektiğinde verdiği sözden dönmesini ya da sözünü tutmamasını meşrulaştırma gayretleri ve ‘amaç için her türlü araç mubahtır' yaklaşımı, hakkındaki etik tartışmalarını alevlendirmiştir. Hakkında kesin hükme dönüşen bu konudaki görüşlerin haklılığı geçerli midir? Biraz derinliğine bakalım... Yazar,  Floransa  devlet hizmetinde uzun yıllar bulunduktan sonra iç iktidar oyunlarının bir sonucu olarak görevden alınmış, hapsedilmiş, işkencelerden geçmiş, köşesine çekilmek zorunda bırakılmış ama boş oturmayarak 1532’de yayımlanan Prens  adlı eseri (Niccolo Machiavelli, Çeviri: Kemal Atakay, 39. baskı, 2024) kaleme almıştır. Daha başka eserleri de vardır. Onun bu tavrı, en başta adanmışlığına vurguyu gerekli kılmaktadır: İtalya'nın birliğine ve Floransa'nın ayağa kaldırılmasına... Bunun yolu da iktidarı elde tutanları...

Clausewitz'in Savaş Üzerine kitabıyla sohbet

  Clausewitz’in Savaş Üzerine kitabıyla sohbet Clausewitz ilginç bir subay. Prusya Ordusuna erken yaşta katılıyor. 1793-1795 yılları arasında Birinci Koalisyon Savaşına katılarak teğmen oluyor. Sonrasında Berlin’de Askeri Bilimler Okulu’ndaki öğrenimini 1803’te bitiriyor. 1806’da Fransa-Prusya Savaşında Prens August’un emir subayı olarak görev yaparken esir düşüyor. 1810’da Berlin Harp Okulu’ndaki görevi esnasında daha sonra Prusya Kralı olan Friedrich Wilhelm’e askerlik dersleri veriyor. Kral’ın Rusya’ya karşı Fransa ile ittifak yapmasını benimsemediği için Rus Ordusu’na katılıyor ve 1812’den itibaren Napoleon’a karşı savaşıyor. 1815’te tekrar Prusya Ordusu’na dönüyor, 1818’e kadar albay rütbesinde görev yapıyor. Anılan yıl Kriegsakademie (Harp Okulu ve Harp Akademisi)’ne müdür olarak atanıyor ve 12 yıl hem müdürlük hem de öğretmenlik yapıyor. Savaş Üzerine kitabını ilişkin notları görevdeyken yazıyor. Ancak kitap* çeşitli notların birleştirilmesi suretiyle daha sonra eşi tara...

Venezuela müdahalesinin geri planını anlamak

  Venezuela müdahalesinin geri planını anlamak  ABD'nin Delta Force aracılığıyla icra ettiği Venezuela operasyonun ayrıntılarını öğrenmemiz uzun zaman alacak. Muhtemelen içerden edindikleri bilgiler operasyonu başarılı kıldı. Operasyondan çıkarılacak birkaç ders ama önce nedenini doğru kavramak gerekiyor. Esasında bir süre önce yayımlanan Ulusal Güvenlik Strateji belgesi ki yeni Monroe doktrini olarak nitelendirilmişti, meseleyi kavramamıza yardım ediyor. Belge ABD'nin kendi kıtasında hegemonyasını kuracağını açıklıyor. Avrupa'nın yükünden kurtuluyor. Ortadoğu'da İsrail'i koruyor. Çin ile çatışmadan onu baskılamayı sürdürmeyi arzuluyor. Ukrayna-Rusya Savaşını da bir türlü bitirmek istiyor. O halde büyük stratejisini şöyle okumak mümkün: Karşısında kendi imparatorluğunu tehdit eden, giderek organize olma arayışı içinde olan Küresel Güney'in gelişmesini ve kurumsallaşmasını geciktirmek ve mümkün olduğu takdirde engellemek.  Küresel Güney'in oluşumu ABD'yi ...

General Charles de Gaulle'ün Fransa'yı ayağa kaldırma stratejisi

  General Charles de Gaulle’ün Fransa’yı ayağa kaldırma stratejisi Fransız devlet adamı de Gaulle ülkesinin tarihinde özel bir yere sahip. Birinci Dünya Savaşında Almanya’ya karşı savaşmış, yaralanmış, tedavisinin ardından yeniden cepheye koşmuş ve bir keşif görevi esnasında esir düşmüş bir subay. Sürekli öğrenme arayışı içinde olmanın doğal bir yansıması olarak esareti esnasında okul yaşamında öğrendiği Almancasını ilerletmiş. Birinci Dünya Savaşından sonra harp üzerine kafa yorduğunu yazdığı iki kitaptan anlıyoruz: La discorde chez L’ennemi ve Vers l’armée de métier . İlki Almanya’nın yenilgisinin nedenlerini ele almıştı, ikincisi ordunun nasıl bir yapılanma içerisinde olmasına ilişkindi. İkinci kitap uzmanlaşmış bir orduya ilişkin yeni önerilen içeren bir incelemeydi ve öne çıkan yanı, mevzi savunmasından ziyade manevra yeteneği yüksek birlikleri öngörmesiydi. Esasen geride kalan savaşta tasarlanmış ve sınırlı bir şekilde kullanılmış tankı ana muharebe silahı olarak öngörmüş...

Milli Mücadelenin Lideri ve Genel Değerlendirmesi

Kurtuluş Savaşı, bir başarı örneğidir. Çok öğreticidir. Bu bölümde kısaca bu çıkarımlara değinecektir. Milli Mücadele öncelikle hesapla inancın harman olduğu bir süreçti.     Her şeyden önce bir inançtı. Bağımsız yaşamış bir milletin üzerinde serili duran ölü toprağını atma inancıydı. Ancak bu inanç örtük vaziyetteydi. Harekete geçirilmesi gerekiyordu. Bu gerçeği bir veri olarak ele almak ve bundan hareketle hesap yapmak şarttı. Bunu yapan bir kişi vardı. Belki birden çok kişi bunu arzulamaktaydı. Ancak mesele bunun hesapla birleştirilmesiydi. İnanç, potansiyeli ortaya koymanın sevdasıdır. Gönül işidir. Hesap, veriye dayalı yapılır. Potansiyelin ve kinetiğin matematiğidir. Hesap sonuç olarak bir akıl işidir. Gerçekçi olmak durumundadır. Kurmaylık konusudur. Kurmay verilere dayalı hesap yapar. Yol haritası hazırlar. Askerlikte bu sürece durum muhakemesi adı verilir. Olabilecek her şey muhakemeye dâhil edilir. Ancak muhakemelerin tıkandığı noktalar vardır; ç...